Szef Instagrama zaprzecza uzależnieniu. Sąd ma inne zdanie

Szef Instagrama stoi przed sądem i mówi: "Ludzie nie są uzależnieni od social media." W tym samym czasie jego platforma wysyła ci notyfikację o nowym lajku. Potem kolejną. I jeszcze jedną - dokładnie wtedy, gdy zaczynasz o niej zapominać.

Adam Mosseri zeznawał 15 maja 2026 w Los Angeles w procesie, który może zmienić sposób, w jaki myślimy o social media. Pytanie brzmi: czy Instagram i inne platformy celowo uzależniają użytkowników?

Mosseri twierdzi, że nie. Powódcy mają dowody, że tak.

Dlaczego scrollujesz, choć chcesz przestać

Mechanizm jest prosty. Twój mózg uwielbia nieprzewidywalną nagrodę. Nie stałą - nieprzewidywalną. To samo zjawisko, które sprawia, że ludzie siedzą przy automatach do gier.

Nazywa się to wzmocnieniem o zmiennym współczynniku. Nie wiesz, kiedy dostaniesz nagrodę - więc sprawdzasz. I sprawdzasz. I jeszcze raz.

Instagram działa identycznie. Odświeżasz feed - czasem widzisz coś ciekawego, czasem nie. Sprawdzasz notyfikacje - czasem ktoś zareagował, czasem cisza. Ten brak przewidywalności aktywuje układ dopaminergiczny mocniej niż gdybyś dostawał lajka za każdym razem.

neurobiologia jest brutalna: im bardziej losowa nagroda, tym silniejszy nawyk.

I platformy o tym wiedzą.

Co pokazują dokumenty

Proces w Los Angeles nie jest pierwszym lepszym pozwem. To sprawa, w której powódowie przedstawiają wewnętrzne dokumenty Meta pokazujące, że firma świadomie projektowała funkcje maksymalizujące czas spędzany w aplikacji.

Mosseri zaprzecza, że to uzależnienie. Twierdzi, że ludzie po prostu lubią korzystać z Instagrama.

Problem? "Lubienie" i "niemożność przestania" to dwie różne rzeczy.

Badania pokazują, że 60% nastolatków próbowało ograniczyć czas spędzany na social media - i nie było w stanie. To nie To przypomina "lubienie". To To przypomina utrata kontroli.

Jak rozpoznać, że to nie ty kontrolujesz aplikację

Nie potrzebujesz diagnozy klinicznej, żeby wiedzieć, że coś jest nie tak. Wystarczy, że odpowiesz sobie na trzy pytania.

Pierwsze: czy sprawdzasz telefon w ciągu 5 minut od przebudzenia?

Drugie: czy potrafisz przejść przez nudę bez sięgania po Instagrama?

Trzecie: ile razy dzisiaj otworzyłeś aplikację "tylko na chwilę" - i zostałeś pół godziny?

Jeśli odpowiedź brzmi "tak", "nie", "za dużo" - to nie jest kwestia siły woli. To kwestia systemu, który został zaprojektowany, żebyś tak robił.

Zrób trzy rzeczy

Wyłącz wszystkie notyfikacje push z social media. Nie "ogranicz" - wyłącz. Aplikacja nie może ci przerwać, jeśli nie ma do ciebie dostępu.

Przenieś ikonę Instagrama z ekranu głównego do folderu. Niech każde otwarcie wymaga trzech kliknięć zamiast jednego. To wystarczy, żeby przerwać automatyzm.

Ustaw timer. Nie "limit czasu w aplikacji" - to nie działa. Ustaw alarm na telefonie: 10 minut. Gdy dzwoni - wychodzisz. Bez "jeszcze jeden post".

O co naprawdę toczy się proces

Sprawa w Los Angeles to nie jest walka o to, czy social media są "złe".

To walka o transparentność.

Powódcy nie twierdzą, że Instagram powinien przestać istnieć. Twierdzą, że Meta powinna ujawnić, jak działają algorytmy - i przestać celowo projektować funkcje, które utrzymują użytkowników w aplikacji wbrew ich woli.

Mosseri zeznaje, że platforma "daje ludziom to, czego chcą".

Ale jeśli ludzie chcą spędzać mniej czasu na Instagramie - a aplikacja robi wszystko, żeby ich zatrzymać - to kto tu naprawdę decyduje?

Proces potrwa jeszcze kilka tygodni. Wyrok może zmusić Meta do zmian w sposobie działania algorytmów. A jeśli nie - przynajmniej ustali precedens: platformy wiedzą, co robią. I robią to celowo.

Często zadawane pytania

Czy można być uzależnionym od social media?

Klinicznie - to dyskusja trwa. Behawioralnie - tak. Jeśli tracisz kontrolę nad tym, ile czasu spędzasz w aplikacji, próbujesz ograniczyć i nie potrafisz - to klasyczny wzorzec uzależnienia behawioralnego. Nie potrzebujesz diagnozy, żeby wiedzieć, że coś jest nie tak.

Dlaczego Instagram zaprzecza, że uzależnia użytkowników?

Bo przyznanie się oznaczałoby odpowiedzialność prawną. Jeśli Meta oficjalnie potwierdzi, że projektuje funkcje wywołujące uzależnienie - otwiera się na pozwy zbiorowe i regulacje. Dlatego Mosseri mówi o "zaangażowaniu", nie o "uzależnieniu".

Jak wyłączyć notyfikacje z Instagrama?

Wejdź w Ustawienia telefonu (nie aplikacji) - Powiadomienia - Instagram - wyłącz wszystkie. Nie rób tego w samej aplikacji - tam możesz wyłączyć tylko część. Telefon daje ci pełną kontrolę.

Co się stanie, jeśli Meta przegra proces?

Precedens. Inne platformy będą musiały ujawnić mechanizmy algorytmów. Mogą pojawić się regulacje zmuszające do transparentności. A użytkownicy dostaną narzędzia do realnej kontroli nad tym, co widzą - nie tylko iluzję kontroli.

Czy wystarczy ograniczyć czas w aplikacji do 30 minut dziennie?

To zależy od tego, co tracisz. Jeśli 30 minut dziennie nie wpływa na twoją pracę, relacje, sen - okej. Ale jeśli to 30 minut wyrwanych z czegoś ważniejszego, bo "musiałeś sprawdzić" - to wciąż problem. Liczy się nie czas, a kontrola.