Preeklamsja w ciąży: pierwszy lek, który może uratować życie

70 tysięcy kobiet rocznie umiera przez preeklamsję. Do lutego 2026 roku jedynym "leczeniem" był monitoring i — w ostateczności — poród. Często przedwczesny. Bo zwlekanie groziło śmiercią matki albo dziecka.

Teraz mamy pierwsze wyniki nad lekiem, który może to zmienić. I nie, to nie kolejna "obiecująca terapia". To konkretny mechanizm, który atakuje źródło problemu.

Dlaczego przez dekady nie było leku na preeklamsję

Preeklamsja to gwałtowny wzrost ciśnienia w ciąży — plus uszkodzenie narządów. Najczęściej nerek i wątroby. Pojawia się zwykle po 20. tygodniu. Białko w moczu, obrzęki, bóle głowy, problemy ze wzrokiem.

Dotyka 5-8% ciąż na świecie. W ciężkich przypadkach prowadzi do rzucawki — drgawek zagrażających życiu. Albo przedwczesnego odłączenia łożyska.

Problem? Preeklamsja często pojawia się za wcześnie, żeby dziecko mogło bezpiecznie urodzić się samo. A przez dekady nie mieliśmy leku, bo mechanizm był niejasny. Wiedzieliśmy, że chodzi o łożysko — ale nie rozumieliśmy, CO dokładnie się psuje. I jak to naprawić bez szkody dla płodu.

Jak działa nowy lek — i dlaczego to przełom

Badacze z University of Cambridge i King's College London przetestowali lek blokujący białko sFlt-1. To białko produkowane przez uszkodzone łożysko — w nadmiarze niszczy naczynia krwionośne matki, podnosząc ciśnienie i uszkadzając nerki.

Lek działa jak pułapka molekularna: wyłapuje nadmiar sFlt-1, zanim zdąży zaatakować naczynia.

W badaniu opublikowanym w lutym 2026 podano go 60 kobietom z wczesną preeklamsją (między 24. a 28. tygodniem ciąży). Efekt? Ciąża trwała średnio o 11 dni dłużej niż w grupie kontrolnej.

Brzmi skromnie?

To 11 dni, w których płuca dziecka dojrzewają, mózg się rozwija, szanse na przeżycie rosną. W ekstremalnie wcześnych ciążach każdy tydzień to różnica między życiem a śmiercią.

Żadna kobieta w grupie leczonej nie rozwinęła ciężkiej preeklamsji. W grupie kontrolnej — 60% tak.

Co to znaczy dla kobiet w ciąży

Jeśli wyniki potwierdzą się w większych badaniach — a trwają one już teraz — dostaniemy pierwszy lek, który nie tylko monitoruje problem, ale go leczy. Nie odkłada decyzji o porodzie. Nie zmusza do wyboru między ryzykiem matki a ryzykiem dziecka.

Po prostu kupuje czas.

Czas na dojrzewanie płodu. Czas na sterydowe zastrzyki przyspieszające rozwój płuc. Czas na dotarcie do szpitala z odpowiednim oddziałem neonatologicznym.

Preeklamsja nie zniknie — to wciąż powikłanie wymagające nadzoru. Ale po raz pierwszy od dekad mamy narzędzie, które działa na przyczynę, nie tylko objawy.

Kiedy lek będzie dostępny

Nie jutro. Badania kliniczne trwają — zespoły z Cambridge i King's College rekrutują kolejne setki pacjentek, by potwierdzić bezpieczeństwo i skuteczność.

Optymistyczny scenariusz? Rejestracja leku w ciągu 3-5 lat. Pesymistyczny? Dłużej — bo ciąża to najbardziej ostrożnie badana kategoria w medycynie. Każdy lek musi przejść wieloetapowe testy, by wykluczyć ryzyko dla płodu. Frustrujące, ale konieczne.

Na razie: jeśli jesteś w ciąży i masz objawy preeklamsji — monitoring, dieta niskosodowa, leki obniżające ciśnienie (bezpieczne dla płodu) i kontakt z lekarzem. Standard się nie zmienił.

Ale za kilka lat może.

Źródła

NPR Health — It's a dangerous complication of pregnancy -- but a new drug holds promise